هر دو برای «نتوانستن پرداخت» هستند، اما یکی مخصوص تاجر و شخص حقوقی است و دیگری برای بدهکار عادی. تفاوت در مهلت، مرجع و آثار است؛ جدول و یک مسیریاب کوتاه کمک میکند مسیر درست را پیدا کنید.
جزئیات هر مسیر: راهنمای ورشکستگی و نمونه دادخواست اعسار.
اطلاعاتی ذخیره یا ارسال نمی‌شود. نتیجه فقط بر پایهٔ ماده ۱۵ قانون نحوهٔ اجرای محکومیتهای مالی و مواد ۴۱۲ و ۴۱۳ قانون تجارت است و مشاورهٔ حقوقی نیست.
| ویژگی | ورشکستگی | اعسار |
|---|---|---|
| برای چه کسی | تاجر یا شرکت تجارتی (ماده ۴۱۲ قانون تجارت) | بدهکار غیرتاجر؛ تجار و اشخاص حقوقی اعسار ندارند (ماده ۱۵ ق.ن.ا.م.م) |
| شرط اصلی | توقف از تأدیهٔ وجوهی که بر عهدهٔ اوست (ماده ۴۱۲) | ناتوانی از پرداخت محکوم‌به؛ تا آن‌جا که استیفا از اموال ممکن نباشد، حبس مطرح است (ماده ۳) |
| مهلت کلیدی | اظهار توقف ظرف ۳ روز از تاریخ وقفه (ماده ۴۱۳) | اقامهٔ دعوای اعسار تا ۳۰ روز پس از ابلاغ اجراییه، همراه صورت کلیهٔ اموال، برای جلوگیری از حبس (ماده ۳) |
| چه کسی طرح میکند | تاجر، یک یا چند طلبکار یا دادستان (ماده ۴۱۵) | محکومعلیه، به طرفیت محکوم‌له (ماده ۱۳) |
| مرجع | دادگاه (در متن قانون: محکمهٔ بدایت) | دادگاه نخستین رسیدگی‌کننده به دعوای اصلی یا دادگاه صادرکنندهٔ اجراییه (ماده ۱۳) |
| مدارک اصلی | صورت‌حساب دارایی مورخ و امضاشده، دفاتر تجارتی (مواد ۴۱۳ و ۴۱۴) | صورت کلیهٔ اموال، حساب‌های بانکی، مطالبات و نقل‌وانتقالات یک سال اخیر (ماده ۸) |
| پس از پذیرش | منع تاجر از مداخله در اموال، مدیر تصفیه، حال‌شدن دیون، تصفیه یا قرارداد ارفاقی (مواد ۴۱۸ تا ۴۲۱، ۴۷۹) | مهلت مناسب یا تقسیط بدهی؛ دین باقی می‌ماند و بخش اجرانشده از اموال بعدی قابل وصول است (ماده ۱۱ و تبصرهٔ ۱) |
| ادعای خلاف واقع | اعلان ورشکستگی به تقصیر یا تقلب و مجازات (مواد ۵۴۱ تا ۵۴۹ قانون تجارت؛ ۶۷۰ و ۶۷۱ تعزیرات) | رفع‌اثر از حکم اعسار و حبس تعزیری درجه هفت (ماده ۱۶) |
| رسیدگی | طبق مواد قانون تجارت؛ اعتراض و استیناف با مهلت‌های ۵۳۷ و ۵۳۹ | دعوای غیرمالی و خارج از نوبت در بدوی و تجدیدنظر (ماده ۱۴) |
| وضعیت | مسیر محتمل | چرا |
|---|---|---|
| مغازه‌دار یا بازرگانی که شغل معمولش خرید و فروش است و چک‌هایش برگشت می‌خورد | ورشکستگی | تاجر است (ماده ۱ و ۲) و از پرداخت دیون متوقف شده (ماده ۴۱۲)؛ مهلت اظهار توقف ۳ روز است (ماده ۴۱۳) |
| شرکت با مسئولیت محدود یا هر شرکت دیگری که نمی‌تواند دیونش را بپردازد | ورشکستگی | اشخاص حقوقی از اعسار محروم‌اند و باید ورشکستگی بخواهند (ماده ۱۵ ق.ن.ا.م.م) |
| شخص حقیقی غیرتاجری که محکوم به پرداخت مبلغی شده و اجراییه برایش ابلاغ شده | اعسار | تا ۳۰ روز از ابلاغ، همراه صورت کلیهٔ اموال، میتواند دعوای اعسار بدهد تا حبس نشود (ماده ۳) |
| تاجری که محکوم به پرداخت شده و می‌خواهد با دادخواست اعسار حبس را دفع کند | ورشکستگی، نه اعسار | دادخواست اعسار تاجر پذیرفته نمی‌شود و با تبصرهٔ ماده ۱۵ بدون اخطار رد می‌شود |
| بدهکاری که هنوز رأی یا اجراییه‌ای علیه او نیست | هنوز هیچ‌کدام | اعسار دربارهٔ محکوم‌به است و ورشکستگی فقط برای تاجر متوقف از پرداخت؛ مسیر دفاعی را با وکیل بسنجید |
قالب دادخواست و شهادت‌نامه: نمونه دادخواست اعسار.
قالب اظهار توقف و صورت‌حساب: نمونه دادخواست و اظهار توقف.
نمونهٔ دادخواست و شهادت‌نامهٔ اعسار را همراه Word ببینید.
آخرین بازبینی محتوا: ۳ آبان ۱۴۰۵. مواد قانونی از متن قانون نقل و با آن تطبیق داده شده‌اند؛ ارقام و تاریخ‌ها فقط وقتی آمده‌اند که منبع رسمی یا اعلام رسمی داشته‌اند.
این صفحه راهنمای عمومی است و جای مشاورهٔ وکیل یا نظر مرجع رسمی را نمی‌گیرد. قوانین و ابلاغیه‌ها تغییر می‌کنند؛ پیش از اقدام، متن روز و وضعیت پروندهٔ خودتان را بررسی کنید. پارسی وکیل سامانه‌های رسمی را اداره نمی‌کند و استعلام زنده انجام نمی‌دهد.
اگر این صفحه برایتان جذاب بود، این مطالب و سرویس‌ها هم احتمالاً مفید خواهند بود.
روی هر سکویی هستید، یک گزینه مناسب پارسی وکیل برای شما آماده است. اندروید نیتیو، نسخه وب، یا ربات‌های تلگرام و بله.
مشاهده گزینه‌های نصب