بازبینی‌شده توسط تیم حقوقی پارسی وکیل · آخرین به‌روزرسانی: مهر ۱۴۰۵
مالیات بر درآمد اجاره

مالیات اجاره ملک: پایه، معافیت و ماشین‌حساب

درآمد اجاره پس از کسر ۲۵٪ هزینه و استهلاک مشمول مالیات است و برای بخشی از واحدهای مسکونی معافیت و تخفیف هست. پایهٔ مالیاتی را حساب کنید و ببینید مستأجر چه نقشی دارد.

پایهٔ ماده ۵۳
ماده‌های ۵۳ تا ۵۷ و ۸۰
بازبینی ۳۰ مهر ۱۴۰۵

مالیات اجاره چگونه حساب می‌شود؟

پاسخ کوتاه: طبق ماده ۵۳ قانون مالیات‌های مستقیم، درآمد مشمول مالیات املاکی که به اجاره واگذار می‌شود، کل مال‌الاجاره (نقدی و غیرنقدی) پس از کسر ۲۵ درصد بابت هزینه‌ها، استهلاکات و تعهدات مالک نسبت به مورد اجاره است. اگر موجر مالک نباشد، درآمد مشمول مالیات او مابه‌التفاوت اجارهٔ دریافتی و پرداختی است. اظهارنامهٔ اجاره تا آخر تیرماه سال بعد تسلیم می‌شود (ماده ۸۰).

نرخ مالیات اشخاص حقیقی در ماده ۱۳۱ آمده است. این صفحه نرخ را از خودتان می‌گیرد، چون متن «اصلاحی ۱۲ آذر ۱۴۰۴» که در پایگاه قوانین دیده شد، با منبع مستقل تأیید نشد؛ جدول نرخ و معافیت پایه‌ را از اطلاعیهٔ سازمان امور مالیاتی همان سال بردارید.

پایهٔ مالیاتی اجاره را حساب کنید

اجارهٔ ماهانه و شرایط را وارد کنید.

پلکان نرخ مالیات (خودتان وارد کنید)

فقط پایهٔ مالیاتی (کل مال‌الاجاره پس از کسر ۲۵٪، ماده ۵۳) از متن قانون محاسبه می‌شود. مبلغ مالیات به نرخ‌هایی که خودتان وارد می‌کنید بستگی دارد؛ دکمهٔ پرکردن فقط پلکان نوشته‌شده در متن سایت قوانین (اصلاحی ۱۲ آذر ۱۴۰۴) را می‌گذارد و ما آن را از منبع مستقل تأیید نکرده‌ایم. معافیت‌های دیگر (ماده ۵۷، ۵۵ و تخفیف‌های ۱۴۰۳) را خودتان بررسی و در «درصد تخفیف» وارد کنید. ودیعه و رهن و ارزش اجاره‌ای ماده ۵۴ در این ابزار نیست.

چه چیزهایی مالیات را کم یا صفر می‌کند؟

موردقاعدهمبنا
واحد مسکونی تا سقف زیربنادرآمد هر شخص از اجارهٔ واحد یا واحدهای مسکونی در تهران تا مجموع ۱۵۰ مترمربع و در سایر نقاط تا مجموع ۲۰۰ مترمربع زیربنای مفید معاف استتبصرهٔ ۱۱ ماده ۵۳
مجتمع‌های مسکونی با بیش از سه واحد استیجاریاگر با رعایت الگوی مصرف مسکن (به اعلام وزارت راه و شهرسازی) ساخته شده یا بشود، در مدت اجاره از ۱۰۰٪ مالیات معاف‌اندتبصرهٔ ۱۱ ماده ۵۳
سرپرست خانوار و موجری که خودش مستأجر است (الحاقی ۱۴۰۳/۰۲/۱۰)تخفیف ۱۰۰٪: درآمد اجارهٔ سرپرست خانوار تا سقف معافیت حقوق ماده ۸۴؛ و برای موجری که در واحد دیگری مستأجر است تا سقف اجاره‌ای که می‌پردازدبند الف، الحاقی ۱۴۰۳ ماده ۵۳
قرارداد بلندمدت (الحاقی ۱۴۰۳)قرارداد دوساله ۷۰٪ و سه‌ساله و بیشتر ۱۰۰٪ تخفیف، به شرط عدم فسخ در طول دورهبند ب، الحاقی ۱۴۰۳
اجاره به خانوارهای مشمول (الحاقی ۱۴۰۳)خانوار دارای سه فرزند و بیشتر، تحت پوشش کمیتهٔ امداد یا بهزیستی یا سه دهک پایین درآمدی با تأییدیه وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی: ۱۰۰٪ تخفیفبند ج، الحاقی ۱۴۰۳
اجارهٔ کمتر از اجارهٔ منطقه‌ای (الحاقی ۱۴۰۳)اگر اجاره‌بها حداقل ۱۵٪ کمتر از ارزش اجارهٔ منطقه‌ای (ماده ۸ قانون ساماندهی بازار زمین، مسکن و اجاره‌بها) باشد: ۵۰٪ تخفیفبند د، الحاقی ۱۴۰۳
شخص حقیقی بدون هیچ درآمد دیگرتا میزان معافیت حقوق ماده ۸۴ از درآمد مشمول مالیات سالانهٔ مستغلات معاف است؛ باید اظهارنامهٔ مخصوص بدهد و خلاف واقع بودن آن جریمهٔ یک برابر مالیات داردماده ۵۷
مالکی که خودش مستأجر استمال‌الاجاره‌ای که می‌پردازد از کل مال‌الاجارهٔ دریافتی کسر می‌شودماده ۵۵

بندهای الحاقی ۱۴۰۳ به آیین‌نامهٔ اجرایی وزارت راه و شهرسازی ارجاع دارند و در این بازبینی متن آیین‌نامه و وضعیت اجرای آن‌ها بررسی نشد؛ پیش از اعمال تخفیف، از اداره امور مالیاتی یا سامانه استعلام کنید. مبلغ «سقف معافیت حقوق ماده ۸۴» هم هر سال تعدیل می‌شود و در این صفحه عددی برای آن نیامده است.

مستأجر چه وظیفه‌ای دارد؟

طبق تبصرهٔ ۹ ماده ۵۳، وزارتخانه‌ها، مؤسسات و شرکت‌های دولتی، نهادهای انقلاب اسلامی، شهرداری‌ها و شرکت‌های وابسته، و سایر اشخاص حقوقی مکلف‌اند مالیات این فصل را از مال‌الاجاره‌هایی که می‌پردازند کسر کنند، تا پایان ماه بعد به اداره امور مالیاتی محل وقوع ملک پرداخت کنند و رسید آن را به موجر بدهند. این تکلیف در متن بررسی‌شده برای مستأجر شخص حقیقی ذکر نشده است؛ تکلیف مستأجر حقیقی را با اداره مالیاتی یا مشاور بررسی کنید. اگر مستأجر از مشمولان همین تبصره باشد، اجارهٔ پرداختی او ملاک تعیین درآمد مشمول مالیات است (تبصرهٔ ۱ ماده ۵۴).

مبنای محاسبه: قرارداد یا جدول اجارهٔ املاک مشابه

طبق ماده ۵۴ (اصلاحی ۱۳۹۴) درآمد اجاره بر اساس قرارداد، رسمی یا عادی، مبنای تشخیص مالیات است. اما اگر قرارداد وجود نداشته باشد یا از ارائهٔ آن خودداری شود، یا مبلغ مندرج در آن کمتر از ۸۰ درصد ارقام جدول املاک مشابه (که سازمان امور مالیاتی اعلام می‌کند) باشد، میزان اجاره‌بها بر اساس همان جدول تعیین می‌شود. اگر با اسناد مثبته معلوم شود اجاره بیش از مبلغ مأخذ تشخیص است، مالیات مابه‌التفاوت قابل مطالبه است؛ و اگر اجارهٔ واقعی کمتر از درآمد تعیین‌شده باشد و مودی معترض شود، پروندهٔ او در مراجع حل اختلاف مالیاتی قابل رسیدگی است (تبصره‌های ۲ و ۳).

برای اعتراض به برگ تشخیص اعتراض به برگ تشخیص مالیات را ببینید.

چند نکتهٔ تکمیلی ماده ۵۳

  • هر واحد آپارتمان یک مستغل محسوب می‌شود (تبصرهٔ ۳)؛
  • محل سکونت پدر، مادر، همسر، فرزند، اجداد و افراد تحت تکفل مالک، اجاری تلقی نمی‌شود مگر اینکه با اسناد ثابت شود اجاره پرداخت می‌شود؛ اگر چند واحد مسکونی محل سکونت مالک و این افراد باشد، یک واحد برای مالک و یک واحد برای هر یک از افراد مذکور، به انتخاب مالک، از شمول مالیات خارج است (تبصرهٔ ۱)؛
  • اگر ملک با اثاثه یا ماشین‌آلات اجاره داده شود، درآمد اجارهٔ آن‌ها هم جزء درآمد ملک است (تبصرهٔ ۴)؛
  • هزینه‌هایی که به موجب قانون یا قرارداد بر عهدهٔ مالک است و مستأجر انجام می‌دهد، به بهای روز تقویم و به‌عنوان مال‌الاجارهٔ غیرنقدی به اجارهٔ سال اضافه می‌شود (تبصرهٔ ۶)؛
  • اگر مالک محل سکونتش را بفروشد و در سند، بدون اجارهبها مهلتی برای تخلیه بدهد، تا شش ماه اجاری تلقی نمی‌شود (تبصرهٔ ۸).

اظهارنامهٔ اجاره تا آخر تیرماه سال بعد به اداره امور مالیاتی محل وقوع ملک تسلیم می‌شود (ماده ۸۰)؛ مهلت‌ها و جریمهٔ عدم تسلیم را در اظهارنامه مالیاتی ببینید.

این صفحه راهنمای عمومی است. ماشین‌حساب فقط پایهٔ ماده ۵۳ را از قانون می‌گیرد و مبلغ مالیات به نرخ‌هایی بستگی دارد که خودتان وارد می‌کنید؛ نتیجه برآورد است نه برگ تشخیص.

ادامهٔ مسیر اجاره و مالیات

اظهارنامه مالیاتی

مهلت‌ها و جریمه‌ها. بخوانید ←

اعتراض به برگ تشخیص

مهلت و لایحه. ببینید ←

هزینه انتقال سند

مالیات انتقال ملک. محاسبه ←

نمونه قراردادها

اجاره‌نامه و قراردادهای ملکی. نمونه ←

منابع و آخرین بازبینی

آخرین بازبینی محتوا: ۳۰ مهر ۱۴۰۵. مواد قانونی از متن قانون نقل و با آن تطبیق داده شده‌اند؛ ارقام و تاریخ‌ها فقط وقتی آمده‌اند که منبع رسمی یا اعلام رسمی داشته‌اند.

  • قانون مالیات‌های مستقیم: مواد ۵۳ (با الحاقی ۱۴۰۳/۰۲/۱۰)، ۵۴ (اصلاحی ۱۳۹۴)، ۵۵، ۵۷، ۸۰ و ۱۳۱.
  • ماده ۱۳۱ در متن پایگاه قوانین «اصلاحی ۱۴۰۴/۰۹/۱۲» ثبت شده و پلکان ۱۵٪ تا ۴ میلیارد ریال، ۲۰٪ تا ۸ میلیارد ریال و ۲۵٪ بالاتر را نشان می‌دهد؛ این اصلاحیه با منبع مستقل تأیید نشد و فقط به درخواست خود شما در ماشین‌حساب گذاشته می‌شود.
  • سازمان امور مالیاتی کشور (اطلاعیه‌ها و سامانه).

این صفحه راهنمای عمومی است و جای مشاورهٔ وکیل یا نظر مرجع رسمی را نمی‌گیرد. قوانین و ابلاغیه‌ها تغییر می‌کنند؛ پیش از اقدام، متن روز و وضعیت پروندهٔ خودتان را بررسی کنید. پارسی وکیل سامانه‌های رسمی را اداره نمی‌کند و استعلام زنده انجام نمی‌دهد.

آنچه احتمالاً می‌پرسید

مالیات اجارهٔ ملک چقدر است؟
پایهٔ مالیات، کل مال‌الاجاره منهای ۲۵٪ هزینه و استهلاک است (ماده ۵۳). مبلغ مالیات به نرخ‌های ماده ۱۳۱ و معافیت‌ها بستگی دارد؛ ماشین‌حساب همین صفحه نرخ را از شما می‌گیرد.
آیا همهٔ موجران مالیات اجاره می‌دهند؟
نه. درآمد اجارهٔ واحدهای مسکونی تا مجموع ۱۵۰ مترمربع در تهران و ۲۰۰ مترمربع در سایر نقاط معاف است (تبصرهٔ ۱۱ ماده ۵۳). شخص حقیقی بدون درآمد دیگر هم تا سقف معافیت ماده ۸۴ معاف است (ماده ۵۷).
اظهارنامهٔ مالیات اجاره تا کی تسلیم می‌شود؟
تا آخر تیرماه سال بعد، به اداره امور مالیاتی محل وقوع ملک (ماده ۸۰).
اگر خودم مستأجرم و ملک را اجاره دهم؟
اگر موجر مالک نباشد، درآمد مشمول مالیات او مابه‌التفاوت اجارهٔ دریافتی و پرداختی است (ماده ۵۳).
قرارداد بلندمدت چه تخفیفی دارد؟
طبق الحاقی ۱۴۰۳/۰۲/۱۰ ماده ۵۳، قرارداد دوساله ۷۰٪ و قرارداد سه‌ساله و بیشتر ۱۰۰٪ تخفیف دارد، به شرط عدم فسخ در طول دوره. این بند را پیش از اعمال با اداره مالیاتی یا سامانه تطبیق دهید.
مستأجر باید مالیات اجاره کسر کند؟
طبق تبصرهٔ ۹ ماده ۵۳ دستگاه‌های دولتی، شهرداری‌ها و سایر اشخاص حقوقی که اجاره می‌پردازند مکلف‌اند مالیات را کسر و تا پایان ماه بعد پرداخت کنند. تکلیف مستأجر شخص حقیقی در این متن ذکر نشده است.
اگر در قرارداد مبلغ کمتر نوشته باشم چه می‌شود؟
طبق ماده ۵۴ اگر مبلغ قرارداد کمتر از ۸۰٪ ارقام جدول املاک مشابه سازمان امور مالیاتی باشد، اجاره‌بها بر اساس جدول تعیین می‌شود.

سرویس‌های مرتبط دیگر

اگر این صفحه برایتان جذاب بود، این مطالب و سرویس‌ها هم احتمالاً مفید خواهند بود.

کار را با نصب پارسی وکیل آغاز کنید

روی هر سکویی هستید، یک گزینه مناسب پارسی وکیل برای شما آماده است. اندروید نیتیو، نسخه وب، یا ربات‌های تلگرام و بله.

مشاهده گزینه‌های نصب