در بیشتر پرونده‌های ضرب و جرح، مسئلهٔ اصلی «دیه» است، نه حبس. حبس مادهٔ ۶۱۴ فقط با آسیب‌های مشخص و اخلال در نظم عمومی اعمال میشود. اگر از خودتان دفاع کرده‌اید، شرایط دفاع مشروع حتی دیه را هم ساقط می‌کند. این صفحه خطوط دفاعی و یک نمونهٔ کامل لایحه را دارد.
| موضوع | توضیح |
|---|---|
| پیامد اصلی | دیه یا ارش آسیب (قسمت دیات قانون مجازات اسلامی) |
| حبس تعزیری | فقط با شرایط مادهٔ ۶۱۴: نقص یا شکستگی عضو، از کار افتادن عضو، بیماری دائمی و مانند آن + اخلال در نظم یا بیم تجری؛ حبس بیش از ۶ ماه تا ۲ سال (درجهٔ ۶) |
| با چاقو یا سلاح بدون آن آسیب‌ها | ۳ ماه تا ۱ سال حبس (تبصرهٔ مادهٔ ۶۱۴) |
| قابل گذشت؟ | دیه بله (حق شاکی است)؛ اما حبس مادهٔ ۶۱۴ قابل گذشت نیست و رضایت فقط از جهات تخفیف است |
| دفاع مشروع | مادهٔ ۱۵۶: اگر شرایطش ثابت شود، نه مجازات دارد و نه دیه |
رضایت شاکی دیه را ساقط می‌کند، اما اگر شرایط مادهٔ ۶۱۴ جمع باشد، جنبهٔ عمومی جرم باقی است. عدد «۲ تا ۵ سال حبس» مربوط به پیش از ۱۳۹۹ است.
هر چهار شرط لازم است: دفاع برای دفع تجاوز ضروری بوده، به قرائن معقول یا خوف عقلایی مستند بوده، خطر را خودتان ایجاد نکرده‌اید، و توسل به نیروهای دولتی ممکن یا مؤثر نبوده است. دفاع از دیگری هم مشمول است. با ثبوت دفاع مشروع، دیه هم ساقط میشود.
اگر آسیب در حد نقص، شکستگی یا از کار افتادن عضو نیست، یا اخلال در نظم و امنیت عمومی رخ نداده، حبس تعزیری منتفی است و موضوع فقط دیه است. دادگاه باید جهت اخلال در نظم را مستدل بیان کند.
اگر قصد آسیب‌زدن نبوده و رفتار نوعاً آسیب‌زا نبوده، جنایت شبه‌عمد است و فقط دیه دارد.
اگر فاصلهٔ زیادی میان درگیری و معاینهٔ پزشکی قانونی بوده، یا آسیب ممکن است از حادثهٔ دیگری باشد، انتساب آسیب به شما محل تردید است.
ظرف یک هفته از ابلاغ، کتباً به نظر کارشناس اعتراض کنید تا موضوع به کارشناسان دیگر یا کمیسیون ارجاع شود (مواد ۱۶۱ و ۱۶۵ آیین دادرسی کیفری). نظر کارشناس فقط اماره است و اگر با اوضاع واقعه نخواند، کنار گذاشته میشود.
پرداخت دیه و جلب رضایت شاکی، دیه را ساقط و در حبس مادهٔ ۶۱۴ از جهات تخفیف است (بند الف مادهٔ ۳۸).
نمونهٔ زیر برای دادسراست و محور آن دفاع مشروع است؛ اگر ادعای دفاع مشروع ندارید، بند ۱ را حذف و روی بندهای ۲ و ۳ تمرکز کنید.
⚠️ این متن قالب آموزشی است. جای‌خالی‌ها را با واقعیت پروندهٔ خودتان پر کنید، بندهایی را که دربارهٔ پرونده‌تان صدق نمی‌کند حذف کنید و پیش از ثبت، استنادها را با متن قانون تطبیق دهید. در پرونده‌های مهم، مشورت با وکیل توصیه میشود.
شرح پرونده را بدهید؛ لایحه‌ساز پارسی وکیل متن را با ساختار استاندارد و استناد به مواد قانونی تنظیم می‌کند و خروجی Word می‌دهد.
قرض امانت نیست؛ چک تضمینی، سوءنیت و مهلت یک‌سالهٔ شکایت. نمونه ←
فرق کلاهبرداری با نقض قرارداد؛ مانور متقلبانه و فریب. نمونه ←
فقط جزای نقدی؛ عرف، مخاطب معین و دلیل اثبات. نمونه ←
تهدید به شکایت جرم نیست؛ جدی بودن و اثبات پیامک. نمونه ←
اگر شما شاکی یا خواهان هستید: شکایت ضرب و جرح ← · همهٔ نمونه لایحه‌های دفاعیه ←
اگر این صفحه برایتان جذاب بود، این مطالب و سرویس‌ها هم احتمالاً مفید خواهند بود.
روی هر سکویی هستید، یک گزینه مناسب پارسی وکیل برای شما آماده است. اندروید نیتیو، نسخه وب، یا ربات‌های تلگرام و بله.
مشاهده گزینه‌های نصب