قاعده روشن است: اگر هم رفتار منجر به جنایت و هم فوت، هر دو در یکی از چهار ماه حرام (یا در محدوده حرم مکه) واقع شود، یکسوم به دیه نفس اضافه میشود. این صفحه شرایط دقیق قانونی را می‌گوید و با ماشین‌حساب رایگان، مبلغ تغلیظ‌شده را حساب می‌کنید.
مبنای بحث، ماده ۵۵۵ قانون مجازات اسلامی ۱۳۹۲ است:
هرگاه رفتار مرتکب و فوت مجنیٌ‌علیه هر دو در ماههای حرام — محرم، رجب، ذیالقعده و ذیالحجه — یا در محدوده حرم مکه واقع شود، خواه جنایت عمدی باشد خواه غیرعمدی، علاوه بر دیه نفس، یکسوم دیه نیز افزوده میشود. قانون تصریح دارد که سایر مکان‌ها و زمان‌های مقدس مشمول این حکم نیستند.
ماده ۵۵۶ هم دامنه حکم را روشن می‌کند: در تغلیظ دیه فرقی میان بالغ و غیربالغ، زن و مرد و مسلمان و غیرمسلمان نیست و حتی وقتی پرداخت‌کننده دیه، عاقله یا بیت‌المال باشد، تغلیظ جاری است.
| موقعیت | مشمول تغلیظ؟ | دیه قابل پرداخت |
|---|---|---|
| رفتار و فوت، هر دو در ماه حرام | ✓ بله | دیه کامل + یکسوم |
| رفتار و فوت در محدوده حرم مکه | ✓ بله | دیه کامل + یکسوم |
| رفتار در ماه حرام، فوت خارج از آن (یا برعکس) | ✗ خیر | فقط دیه کامل |
| جراحت، شکستگی یا نقص عضو در ماه حرام (بدون فوت) | ✗ خیر | دیه عضو، بدون تغلیظ |
| فوت در سایر ایام یا اماکن مقدس (مثلاً ماه رمضان) | ✗ خیر | فقط دیه کامل |
نرخ دیهٔ کامل را قوه قضاییه ابتدای هر سال اعلام می‌کند (مادهٔ ۵۴۹)؛ به همین دلیل این‌جا عدد ثابت نمی‌گذاریم و نرخ سال را از شما می‌گیریم:
کافی است نرخ دیه کامل اعلامی سال را در ماشین‌حساب دیه پارسی وکیل وارد کنید و گزینه «ماه حرام» را فعال کنید؛ مبلغ نهایی همراه با یکسوم اضافه، فوری محاسبه میشود.
نکتهٔ کاربردی برای تصادفات: طبق مادهٔ ۸ قانون بیمهٔ اجباری ۱۳۹۵، حداقل تعهد بدنی بیمهٔ شخص ثالث معادل دیهٔ یک مرد مسلمان در ماههای حرام است تا پوشش در هر زمان وقوع حادثه کافی باشد.
ماشین‌حساب آنلاین دیه پارسی وکیل — رایگان، بدون نصب و با گزینه ماه حرام و دیه اعضا.
اگر آسیب ناشی از خطای درمانی است، شکایت دیه و خسارت پزشکی.
اگر این صفحه برایتان جذاب بود، این مطالب و سرویس‌ها هم احتمالاً مفید خواهند بود.
روی هر سکویی هستید، یک گزینه مناسب پارسی وکیل برای شما آماده است. اندروید نیتیو، نسخه وب، یا ربات‌های تلگرام و بله.
مشاهده گزینه‌های نصب